Mirosław Lalak „Niepokojąca reszta"

„Niepokojąca reszta" to zbiór szkiców krytycznych pozostawionych przez Mirosława Lalaka (1955-1999). Szkice publikowane były na łamach prasy literackiej. W większości dotyczą one twórczości polskich pisarzy współczesnych, także tych związanych ze Szczecinem (Artur Daniel Liskowacki, Henryk Banasiewicz, Joanna Kulmowa). Lalak jawi się w swych szkicach jako krytyk wytrawny i wnikliwy. Obdarzony dużą wiedzą historycznoliteracką, która stanowi uzasadnienie jego krytycznoliterackich ocen. Szkice zebrane w tomie nie tylko prezentują Lalaka jako krytyka, ale stanowią zarazem interesujące świadectwo przemian, jaki podlegał w ostatnich latach życie literackie.


Jakim krytykiem był Lalak? Potrafił być niezwykle czuły. [...] Panuje opinia, że Lalak był nazbyt pobłażliwy. Ze był krytykiem delikatnym, który potrafi w najgorszym tomie znaleźć coś cennego i który ma sporo skrupułów, aby napisać otwarcie, co mu się nie podoba... Sporo w tym prawdy, co widać także w niektórych szkicach zebranych w tej książce. Ale gdy chodzi o generalia, to nie mam wątpliwości, że opinię tę trzeba w dużej części zweryfikować. Lalak potrafił być i bywał krytykiem wymagającym. Kręcił nosem, manifestował niezadowolenie, szukał dziury w całym. [...] Potrafił zmienić zdanie pisarzu, którego cenił – i otwarcie wyrażał swoje niezadowolenie.
(ze Wstępu Andrzeja Skrendy)


Mirosław Lalak (ur. 1955) był nauczycielem akademickim, teoretykiem i historykiem literatury. Jego najważniejszą pracą była monografia poświęcona twórczości Stanisława Rembeka, jednego z „niewygodnych” w okresie PRL pisarzy. Błyskotliwie rozwijającą się karierę naukową przerwała tragiczna śmierć w 1999 roku.